Fon kaynağı, yatırımda kullanılacak paranın nereden geldiğini; servet kaynağı ise başvuranın toplam varlığını nasıl biriktirdiğini gösterir. Her ikisi de resmi belgelerle ve bankacılık kayıtlarıyla ispatlanmalıdır. Türk yatırımcılar için en sık sorun, tapuda düşük gösterilen satış bedelleri, belgesiz nakit ve kayıt dışı gelirlerdir.
Fon kaynağı ve servet kaynağı
Fon kaynağı (source of funds): Arjantin'e aktarılacak 350.000 USD'nin hangi işlemden geldiği. Örneğin belirli bir tarihteki daire satışı.
Servet kaynağı (source of wealth): Başvuranın bugünkü varlığını yıllar içinde nasıl oluşturduğu. Örneğin 20 yıllık şirket ortaklığı ve kâr payları.
Arjantin, incelemenin OECD ve FATF tavsiyeleriyle uyumlu olacağını açıkladı. Bu, iki kavramın da ayrı ayrı belgelenmesi demektir.
Gelir türlerine göre belgeler
Gayrimenkul satışı
- Tapu senedi ve satış işlemine ait tapu kayıtları
- Satış bedelinin banka hesabına girdiğini gösteren hesap dökümü
- Mülkün ilk ediniminin kaynağı (miras, satın alma vb.)
Sık hata: Türkiye'de tapuda gösterilen bedelin gerçek satış bedelinden düşük olması yaygın bir uygulamadır. Tapudaki bedel ile bankaya giren tutar arasındaki fark, uluslararası inceleme makamları için açıklanması zor bir tutarsızlıktır.
Şirket gelirleri ve kâr payı
- Ticaret sicil gazetesi ve ortaklık yapısı
- Kurumlar vergisi beyannameleri ve finansal tablolar
- Kâr dağıtım kararı ve stopaj kayıtları
- Kâr payının şahsi hesaba transfer dökümü
Maaş ve ikramiye
- SGK hizmet dökümü
- Bordrolar ve işveren yazısı
- Gelir vergisi kayıtları
Miras ve bağış
- Mirasçılık belgesi (veraset ilamı)
- Veraset ve intikal vergisi beyannamesi
- Murisin servetinin kaynağına ilişkin belgeler
Hisse senedi, fon ve diğer yatırımlar
- Aracı kurum hesap ekstreleri ve satış belgeleri
- Yatırımın başlangıç sermayesinin kaynağı
Kripto varlıklar
Kripto gelirleri belgelenebilir, ancak en zorlu kategoridir. Borsa hesap ekstreleri, cüzdan adres geçmişi, alım maliyetleri ve itibari paraya çevrildiği banka kayıtları gerekir. Kayıtları eksik olan kripto kazançları ciddi gecikme ve ret riski yaratır.
Paranın transferi
- Fonlar başvuranın kendi adına olan banka hesabından, resmi bankacılık kanallarıyla aktarılmalıdır.
- Nakit, döviz bürosu veya üçüncü kişi hesabı üzerinden yapılan transferler kabul görmez.
- Paranın izlediği yol (satış, hesaba giriş, döviz alımı, yurt dışı havale) kesintisiz belgelenmelidir.
- Türk bankaları büyük tutarlı yurt dışı transferlerde kendi uyum belgelerini isteyebilir; bu hazırlık önceden yapılmalıdır.
Sık yapılan hatalar
- Başvurudan kısa süre önce fonları birçok hesap arasında dolaştırmak
- Aile üyelerinin hesaplarından açıklamasız para almak
- Vergi beyanlarıyla uyumsuz gelir göstermek
- Ortaklık yapısı karmaşık şirketlerde nihai faydalanıcıyı açıklamamak
- Olumsuz medya haberlerini önceden açıklamamak
Hazırlığa başvuru açılmadan önce başlamak, en büyük zaman kazancıdır.
Sık sorulan sorular
Fon kaynağı ile servet kaynağı arasındaki fark nedir?
Fon kaynağı yatırımda kullanılacak paranın hangi işlemden geldiğini, servet kaynağı ise başvuranın toplam varlığını nasıl biriktirdiğini gösterir.
Nakit para ile yatırım yapılabilir mi?
Hayır. Fonların başvuranın kendi banka hesabından, resmi bankacılık kanallarıyla aktarılması gerekir.
Tapuda düşük gösterilen bedel sorun olur mu?
Evet. Tapudaki bedel ile bankaya giren tutar arasındaki fark, inceleme makamlarına açıklanması zor bir tutarsızlık oluşturur.
Kripto kazançlarıyla başvuru yapılabilir mi?
Kayıtlar eksiksizse mümkündür; borsa ekstreleri, cüzdan geçmişi ve banka kayıtları gerekir.
Kaynaklar
- FATF Tavsiyeleri
- OECD, yatırım yoluyla vatandaşlık programlarına ilişkin değerlendirmeler
- Arjantin Ekonomi Bakanlığı program açıklaması (2 Ekim 2026)